مصاحبهکننده: خبرنگاران آلمانی، فرانسوی، ایتالیایی، اسپانیایی و ...
سوال: [حضرت آیت الله، لطفاً درباره آن قسمت از قانون اساسی 1906 که طبق نظرتان باید تغییر پیدا کند و جمهوری اسلامی به وجود آید، توضیحاتی بفرمایید]
جواب: قانون اساسی دو مرحله داشته است:
1- مرحله پیش از کودتای رضا خان: در آن وقت طوری بوده است که ایرانیها و مسلمین نمیتوانستهاند طرح حکومت اسلامی را بدهند. از این جهت برای تقلیل ظلم و استبدادهای قاجار و پیش از قاجار، بر این شدند که قوانین وضع شود و سلطنت به صورت سلطنت مشروطه درآید. در عین حال در قوانین پیشبینی این مسائل شده است. تمام مسائلی را که الآن ما مطرح میکنیم، میتوانیم به متمم قانون اساسی استناد کنیم. این یک مرحله است از قانون اساسی.
2- مرحلهای بود که پس از کودتای رضا شاه انجام گرفت و به قانون اساسی اضافه شد. در آن وقت رضا شاه کودتا کرد و به دنبال او قضایایی واقع شد و بالاخره به این منتهی گردید که رضا شاه با قدرت سرنیزه و قلدری، قانون اساسی را تغییر دهد و یک مجلس موسسان با زور و قلدری تاسیس کرد و ملت به هیچ وجه با او موافق نبود. در مجلسی که ملت هیچ گونه دخالتی در آن نداشت، موادی از قانون اساسی را تغییر داد، سلطنت قاجار را منقرض و سلطنت پهلوی را تصویب نمود. بنا بر این، قانون اساسی در مرحله اول با حفظ متمم آن، برای همین مسائلی که ما طرح کردهایم میتواند مستند ما باشد. در مرحله دوم، مساله سلطنت رضا شاه و سلسله پهلوی اصلًا قانونیت نداشته و این سلسله بر خلاف قانون اساسی بر این مملکت تحمیل شده است. رضا شاه را انگلیسیها بر ما تحمیل کردند و بعد هم که متفقین به ایران آمدند محمد رضا شاه را تحمیل نمودند.
- [حضرت آیت الله! شما در برنامههای خودتان و برای حل مشکلات اقتصادی، گویا نظر دادهاید که میخواهید بانکها را ببندید. آیا در شرایط کنونی در این دوران و وضع اقتصادی ممکن است ما بانکها را ببندیم؟]
- چنین مسئلهای اصلًا نبوده است. بنا بر این سوال شما اساسی ندارد.
[حضرت آیت الله، از چندی پیش، شاه نسبت به بعضی از مخالفین خود نظر مساعدی را نشان داده است. چرا شما نظر موافق شاه را رد کردهاید؟ و همین طور میگویند که شما با آقایان مهندس بازرگان و دکتر سنجابی در اینجا ملاقاتهایی داشته و مذاکراتی کردهاید. نتیجه مذاکرات چه بوده است؟]
- اما مسائلی که شاه همیشه طرح میکند و به صورتهای مختلف در میآورد، تمام اینها برای فریب ملت است. ملت که اکنون رشد پیدا کرده و خیانتها و جنایتهایی که در این پنجاه سال در ایران شده ملاحظه کرده است، خدعهها را نمیپذیرد. و اینکه ما نپذیرفتیم، برای اینکه ملت نمیپذیرد ما هم نمیپذیریم، و تمام اینها خدعه است. شاه میخواهد با این خدعهها بر تخت سلطنت مستقر شود و بعد از چندی کارهای خود را و بلکه بدتر از آن را شروع کند. و اما مذاکرات با آقایان بازرگان و سنجابی، بله اینها آمدند و من مسائل ایران را و مصالح ملت را به آنان گفتهام و آنان هم مخالفتی ابراز نداشتند.
[حضرت آیت الله، چندی است که اقلیتهای مذهبی مثل یهودیان، مسیحیان و زرتشتیان احساس ترس و ناراحتی میکنند. وضعیت آینده آنها را در یک حکومت اسلامی چگونه میبینید و چه نظری دارید؟ بخصوص که در کشورهای غربی این گونه برخوردها را با اقلیتها به عنوان یک نوع نژادپرستی تلقی میکنند]
- تمام مطالبی که اخیراً پخش شده، تبلیغاتی است که شاه بر ضد این نهضت به راه انداخته است. اسلام نسبت به این اقلیتها احترام قائل است. این شاه است که میخواهد با این حرفها، نهضت ما را آلوده کند. باید غرب متوجه باشد که اسلام نسبت به اقلیتهای مذهبی بسیار با احترام رفتار میکند. من بارها گفتهام که آنان در ایران آزادانه مراسم خود را انجام میدهند و ما موظفیم از آنان نگهداری نماییم.
[نظر حضرت آیت الله در مورد روی کار آمدن دولت نظامی جدید و دستگیری هویدا، نخست وزیر اسبق و همچنین تصمیمی که نخست وزیر ازهاری در مورد ثروت خاندان پهلوی اعلام کرده است چیست؟]
- تمام اینها تشبثاتی است که هیچ کدام ارزش و واقعیت ندارد. هویدا از شرکای شاه و یک شریک ضعیفی بود که در خیانتها با شاه شرکت داشت. و شاه ظاهراً هویدا را برای نجات خودش دستگیر کرده است. غرض این است ملت را فریب دهد که میخواهد اصلاحات کند. چنانچه قضیه ثروت خاندان پهلوی و اینکه میخواهند تعدیلی بکنند، بیش از فریب هیچ نیست. اول باید از خود شاه سوال کنند و او را در مورد این همه ثروتی که از ایران خارج کرده و در بانکهای خارجی همه را متمرکز نموده است محاکمه نمایند و بعد خاندانش را. او و خاندان او جنایاتی را که مرتکب شدهاند قابل کنترل نیست، و اینها هم نمیخواهند کاری بکنند. اینها میخواهند فریب دهند. اما دولت نظامی هم که صورت دیگری از شاه است، صورت قلدری شاه است، این هم نهضت را و ناآرامی مردم را تشدید کرده و میکند. از ایران هم این چنین گزارش رسیده است.
[آیا حضرت آیت الله خیال دارند پس از پیروزی انقلاب و بازگشت به ایران در راس حکومت قرار بگیرند و مسئولیتهای رسمی در دولت جدید بپذیرند یا خیر؟]
- خیر، ما مسئولیت هدایت را داریم. اشتغال به کارهای دیگر، خیر.
[به نظر حضرت آیت الله چه چیزی در ایران باید عوض شود و برنامه سیاسی شما چیست؟]
- تمام خرابکاریهای محمد رضا شاه باید اصلاح شود. قراردادهایی که بر ضرر ملت است، پیش ملت اعتبار ندارد. برنامه سیاسی ما، ابتدا آزادی، دموکراسی حقیقی و استقلال به تمام معنی و قطع ایادی دولتهایی که تصرفاتی در داخل مملکت کردهاند.
[حضرت آیت الله، سیاستی را که شما در آینده در قبال دولت آلمان خواهید داشت، چگونه ارزیابی میکنید؟ آیا به نظر شما سیاست کنونی که بین ایران و آلمان هست تغییر پیدا خواهد کرد؟]
- آلمان هم مثل سایر کشورهاست، و هر قراردادی با آلمان اگر به ضرر ملت ما باشد اعتبار ندارد. و ما با آلمان و سایر کشورها با احترام متقابل عمل میکنیم و اجازه ظلم به آنها نمیدهیم، چنانچه به آنها ظلم نخواهیم کرد.
- [اینها اصرار دارند که بدانند در مورد چهارده هزار آلمانی که میگویند در ایران وجود دارند، شما در آینده با آنها چه کار خواهید کرد؟]
- اگر آنها به کارهای عادی خودشان بپردازند و یا در خدمت دولت طوری که مصلحت ایران است عمل کنند، مجازند که در ایران بمانند.
[حضرت آیت الله، فرمودهاید که نظام آینده ایران یک جمهوری اسلامی است. نقش سایر احزاب سیاسی مخالف شاه که غیر اسلامی هستند، در این جمهوری چه خواهد بود؟]
- فعالیتهای احزاب اگر چنانچه مضر نباشند، آزاد است.
[تاثیر استقرار یک جمهوری اسلامی موفق را در ایران بر روی مناطق مسلماننشین روسیه شوروی چگونه میبینید؟ آیا به نظر حضرت عالی دلیل مخالفت روسها با جنبش اسلامی به خاطر نگرانی آنها از تاثیرات یک جنبش موفق در ایران بر روی مناطق مسلماننشین نیست؟]
- درست نمیشود پیشبینی کرد که چه تاثیری دارد. لکن مخالفت شوروی با نهضت ما و موافقت با شاه، بدین جهت است که میخواهد در ایران دست و نفوذ داشته باشد و در امور داخلی ما دخالت کند. حکومت اسلامی نه به او و نه به دولتهای دیگر اجنبی چنین اجازهای نخواهد داد.
[به نظر حضرت عالی، در صورت ادامه مبارزات کنونی، نقش ارتش و آینده ارتش چگونه خواهد بود؟ آیا حضرت عالی تصور میفرمایید که با شیوههای کنونی مبارزه، جنبش موفق شود، یا اینکه امکان دارد مجبور باشید شیوههای دیگری را هم اتخاذ کنید؟]
- ما امید این را داریم که با همین شیوه حاضر، نهضت موفق شود. همچنین امید این را داریم که ارتش به خود آمده و به ملت بپیوندد. و اگر چنانچه از این شیوه مایوس شدیم، ممکن است راجع به شیوه فعالیت نهضت تجدید نظر کنیم.
![]() |
عنوان:
تاریخ:
مکان: پاریس، نوفل لوشاتو
موضوع: قانون اساسی 1906- تبلیغات دروغین شاه- آینده انقلاب
شناسه ارجاع: جلد ۴ صحیفه امام خمینی (ره)، از صفحه ۴۲۹ تا صفحه ۴۳۲
|
سایت جامع امام خمینی رحمة الله علیه |